بنام تنها معبود

  آنگاه كه روحي پويا جريان مي يابد و دستاني توانا و ذهني خلاق به مدد انديشه هاي

  برتر طرحي نو بر مي اندازد، عشق در ميان كلمات ملودي تازه اي مي نوازد و شعري

  خلق مي گردد و شاعر هنرمند خلاقي است كه از پشت پنجره ديدگاني ژرف بين تا اعماق

  وجود كلمات و دلها نفوذ مي كند و آهنگي مي نوازد كه از دل برمي آيد و بر دل مي نشيند.

  و شعر تابلوي تمام نماي هنرشاعر است با هزاران امضا از شاعران نام آشنا و گمنام و دراين

  ميان شاعري است كه نامش هميشه براي دلهاي عاشق آشناست و او كسي نيست جز

   محمد رهي معيري كه دوستدارانش او را با نام رهي مي شناسند.

   يكي از غزليات بسيار معروف مرحوم رهي معيري غزل بسيار زيباي " كوي رضا " است كه 

   استاد عليرضا افتخاري بسيار هنرمندانه و مثل همه كارهاي ديگرشان با احساس اجرا 

   كرده اند.

     تا دامن از من كشيدي اي سرو سيمين تن من

                                                      هر شب ز خونابه دل پر گل بود دامن من

    جانا رخم زرد خواهي جانم پر از درد خواهي

                                                     دانم چها كرد خواهي اي شعله با خرمن من

    بنشين چو گل در كنارم تا بشكفد گل زخارم

                                                    اي روي تو لاله زارم وي موي تو سوسن من

    تا در دلم جاگرفتي در سينه ماوا گرفتي

                                                    بوي گل و سوسن آيد از چاك پيراهن من

    اي جان و دل مسكن تو خون گريم از رفتن تو

                                                    دست من و دامن تو اشك غم و دامن من

   قسمت اگر زهر اگر مل بالين اگر خار اگر گل

                                                   غمگين نباشم كه باشد كوي رضا مسكن من

   تا عشق و رنديست كيشم يكسان بود نوش و نيشم

                                                   من دشمن جان خويشم گر او بود دشمن من

   اي گريه دل را صفا ده رنگي به رخسار ما ده

                                                   خاكم به باد فنا ده اي سيل بنيان كن من

   وي مرغ شب همرهي كن زاري به حال رهي كن

                                                 تا بر دلم رحمت آرد صياد صيد افكن من

                                            هفت شهر عشق را عطار گشت             ما هنوز اندر خم یک کوچه مانده ایم

سال موسیقایی ایران کمی دیرتر یعنی از تابستان آغاز شد. محمدرضا لطفی به عنوان اولین استادی که به

اجرای موسیقی در سال جدید پرداخت اتفاقی بود که به دنبال خود ماجراهای بسیاری را بدنبال داشت. لطفی در

این برنامه قطعاتی را به شکل بداهه به اجرا درآورد و خود به نوازندگی چند ساز پرداخت که البته با

انتقاداتی نیز در این زمینه مواجه شد. چرا که او با راه اندازی گروه موسیقی شیدا یکی از پایه گذاران

موسیقی گروهی در ایران بود و در این اجرا تنها با یک نوازنده به روی صحنه رفت که همین موضوع

دستمایه انتقادهای فراوان شد.

اما انتشار آلبوم موسیقی قلندروار با آهنگسازی عماد توحیدی بدون شک مهم ترین اتفاقی بود که در حوزه

نشر در تیرماه سال جاری رخ داد. این آلبوم که باید آن را سومین اثر از سه گانه توحیدی بعد از کولی کوبی

و ذوالجناح خواند و همچنین ژانری جدید در موسیقی مولف دانست که به پرفروش ترین آلبوم سال بدل شد

وحتی از ترنج نامجو نیز سبقت گرفت. فروش بیش از یک ملیون نسخه از این اثر و دانلود و تکثیر غیر

مجاز آن اتفاقی است که در مورد کمترین اثری رخ می دهد.این اثر چهره ای جدید از علیرضا افتخاری ارائه

داده بود و باید آن را نوعی تصنیف خوانی بر اساس سازهای کوبه ای با همکاری سه خواننده غیر ایرانی

دانست. همچنین در رسانه های ایران نیز با حرف و حدیث های بسیار همراه بود به خصوص آنکه از حضور

شریف غزل بهره می برد و مورد توجه موسیقی دانان هندی نیز قرار گرفت. اجرای برنامه از کشورهایی

چون امریکا، کانادا، مراکش، ترکیه و المان و تقدیر از خالقان اثر در کشورهایی چون تاجیکستان و ترکیه

از دیگر جریاناتی است که بعد از انتشار قلندروار رخ داد.

مرداد ماه نیز با اتفاق خوشایند دیگری در موسیقی ایرانی همراه بود. استاد اواز ایرانی بار دیگر به روی

صحنه آمد تا جدیدترین کار خود را همراه با گروه جدیدش به اجرا درآورد. شجریان با همراه گروه آوا در

بخش ماهور و شور، تصنیف هایی از خود، سعید فرجپوری و رضا درخشان را اجرا کرد. اما 6 شب اجرای

شجریان و گروهش خیلی ها را به تالار بزرگ کشور با حضور 4 هزار تماشاگر کشاند.

اجرای سوئیت- سمفونی رسول عشق و امید نیز در همین ماه همزمان با مبعث حضرت رسول به اجرا در

آمد.

از دیگر برنامه های آخرین ماه تابستان می توان به اجرای کنسرت توسط مختاباد و علی لهراسبی اشاره

کرد. که باعث تنوع بیشتر در چهره های موسیقی اجرا کننده برنامه در این ماه بود.

اجرای سمفونی این فصل را با من بخوان نیز از جمله جریانات موسیقی بود که مهرماه سال جاری همزمان

با هفته دفاع مقدس به روی صحنه رفت. در این برنامه موسیقی دانان همراه با اهالی تئاتر به روی صحنه

رفتند و 5 قطعه موسیقی از ساخته های انتظامی به اجرا درآمد.

آبان ماه بود که استاد محمد رضا شجریان بعد از 14 سال به اجرای کنسرت در اصفهان پرداختند. که با

استقبال بسیاری روبه رو شد.

آذر ماه با اجرای برنامه پرویز مشکاتیان و گروه عارف همراه شد. گروهی که مشکاتیان وعده داد که از

این پس ثابت خواهد ماند و تنها خواننده تغییر خواهد کرد.

عارف در این برنامه منتخبی از کارهای قدیمی خود به اجرا درآورد. قطعات این برنامه در دستگاه شور بودند

که شامل ابوعطا، بیات ترک، افشاری، دشتی و خرده بیات بودند.

آشنایی با لحن و حالات متفاوت هر دستگاه و آواز  یکی از مهمترین عوامل در اجرای مناسب آواز ایرانی است. در پایان به طور خلاصه لحن و حالت هر دستگاه و آواز را بیان می کنم :

دستگاه شور : شور آوازى است که با ذوق مشرقى‌ها موافق و سهل و موردپسند عمومى است و شور از جذبه و لطف خاصى برخوردار است که بسيار شاعرانه و دلفريب است. آواز شور ريشهٔ عميقى در فرهنگ ايرانى دارد که بيانگر تصوف و عرفان ايرانى است.

آواز افشاری : افشاری ، آواز متأثرکننده و دردناک است که سخن از درد و اندوه درونى دارد. آواز مناجات و راز و نياز با معبود يگانه ميباشد. افشاري آوازی تامل برانگیز است که انسان را به فکر وا می دارد و شايد به همين دليل از اين آواز براي خواندن مناجات استفاده ميشود.

آواز دشتی : این آواز را آواز چوپانى نیز ناميده‌اند. اين آواز با آن که غم‌انگيز و دردناک است؛ در عين حال بسيار لطيف و ظريف است. غم و حزنی که در آواز دشتی وجود دارد می تواند ناشی از فراق یار ، رنج و سختی زمانه یا حتی از عشق به میهن و وطن پرستی و ... باشد. در خواندن این آواز احساس نقش مهمی را ایفا می کند.

آواز ابوعطا : انسان با گوش دادن به ابوعطا کمی به فکر فرو می رود و به مسائل فلسفی پیرامونش می اندیشد. به این ترتیب تا اندازه ای می توان نتیجه گرفت, کسانی که بیشتر به آواز ابوعطا علاقه دارند و آن را بیشتر از سایر دستگاهها گوش می دهند, انسانهای نسبتا گوشه گیر اند که دراویش هم از آنها مستثنا نیستند. ( برگرفته از سایت ۴مضراب )

دستگاه ماهور : ماهور آوازى است با وقار و ابهت و شوکت خاصى به شنونده القا مى‌کند و آهنگ‌ساز براى بيان شجاعت‌ها و دليرى از اين آواز استفاده مى‌کند. ماهور چون قرين موسيقى فرنگى است، بين جوانان جايگاه خاصى دارد. اما در مجموع آواز ماهور طرب‌انگيز و شاد مى‌باشد.

آواز بیات ترک : مانند ابوعطا مورد توجه عامه است و در ملودی های عرفانی و درویشی مورد استفاده قرار می گیرد و در وصل به معبود توانایی زیادی دارد.

دستگاه سه گاه : آواز سه‌گاه ريشهٔ کاملاً ايرانى دارد. البته سه‌گاه در ميان ترک‌ها استعمال زيادى دارد و آنها در خواندن اين آواز مهارت زيادى دارند. اما فارسى‌زبان‌ها آن را طور ديگرى مى‌خوانند. در هر دو، آواز با حزن و اندوه همراه است و با تأثير و تألم بسيار همراه است.

دستگاه همایون : همايون آوازى است باشکوه و مجلل، آرام و در عين حال بسيار زيبا و دلفريب. برطبق قول مرحوم خالقي ،  همايون ناصحى است مشفق و مهربان که با کمال شرم و آزرم با مستمعين خود مکالمه و درد دل مى‌کند و با بيانى شيوا چنان نصيحت مى‌کند و پند مى‌دهد که هيچ سخنران را اين مهارت و استادى نيست.

آواز بیات اصفهان : بيات اصفهان از آوازهاى قديم ايرانى است. آوازى است جذاب و گيرا ؛ اين آواز ريتمى بين شادى و غم دارد.

دستگاه چهارگاه : چهارگاه را می توان دستگاهی محسوب کرد که مانند پیری فرزانه دارای روحی بلند و عرفانی است و احساسات عالی انسانی را در کنار خصایص و محسنات انسانی صبور و شکیبا دار است.از ناکامی ها و نا امیدی ها اشک غم می ریزد و در شادی ها و خوشی ها اشک شوق و سرور. این دستگاه، بهترین گزینه برای ساخت قطعات و تصانیف ملی میهنی و حماسی است به طوریکه به زیبایی می تواند حالت شوق و افتخار وصف ناپذیری را در شنونده بوجود آورد. ( برگرفته از سایت ۴مضراب )

دستگاه نوا : آوازى است در حد اعتدال که آهنگى ملايم و متوسط دارد، نه زياد شاد و نه زياد حزن‌انگيز. نوا را آواز خوب گفته‌اند و معمولاً در آخر مجلس مى‌نواختند. معمولاً اشعار عارفانه مثل اشعار حافظ را براى نوا انتخاب مى‌کنند که تأثير بسيار زيادى در شنونده ايجاد مى‌کند.

                            

     بنام خدایی که هنر و عشق را در کنار هم و برای رسیدن به هم آفرید.

ای آنکه شب و روز خدا می طلبی                 

                                                        کوری گرش از خویش جدا می طلبی

حق به هر زبان با تو سخن می گوید

                                                          سر تا قدمت منم که را می طلبی